3 mei 2021

Door: Janine Geerling, onderwijsontwikkelaar bachelor BMW

Ontwikkeling van onderzoeksgedreven onderwijs binnen BMW: voor en door jullie!

Onderwijsontwikkelaar Janine Geerling ontwerpt een LabBuddy-module
Onderwijsontwikkelaar Janine Geerling ontwerpt een LabBuddy-module

Net als elke andere opleiding ontvangt de bachelor BMW jaarlijks zogeheten kwaliteitsgelden om haar onderwijs te verbeteren. Vanuit deze kwaliteitsgelden zijn we in januari 2020 gestart met een onderwijsontwikkelingstraject waarmee we meer aandacht willen genereren voor het thema ‘Onderzoeksvaardigheden’ binnen de opleiding. Een belangrijk aandachtspunt hierbij is het ondersteunen van het leren ontwerpen van onderzoek, iets waarvoor onder andere LabBuddy wordt ingezet. Inmiddels zijn we ruim een jaar bezig – hoog tijd voor een update dus!

Inmiddels heeft een groot deel van jullie al eens met LabBuddy gewerkt, maar voor hen die hier nog niet bekend mee zijn: LabBuddy is een online tool die je helpt bij de voorbereiding én uitvoer van je experimenten. Deze tool helpt je vooral in het (leren) ontwerpen van je onderzoek. Je start namelijk vanuit een leeg canvas waarin je met behulp van allerlei ‘bouwblokjes’, die de verschillende stappen in het onderzoek vertegenwoordigen, jouw eigen onderzoeksontwerp gaat vormgeven. In de bouwblokjes vind je achtergrondinformatie over het desbetreffende experiment, kun je kennisclips bekijken en worden vragen gesteld om je kennis en inzicht over het experiment te vergroten. Je vindt hier ook het protocol, dat je gebruikt om je onderzoek uit te voeren. Eenmaal op de labzaal krijg je via LabBuddy alle belangrijke informatie op het juiste moment aangeboden, zodat je (meer) zelfstandig op het lab aan de slag kunt gaan.

Werken aan de LabBuddy-module voor de cursus Moleculen was voor mij een erg leuke manier om kennis te maken met én bij te dragen aan onderwijsinnovatie in de bachelor.
Wytze den Toom
student-ontwikkelaar

Ontwikkeling van een LabBuddy-module: voor studenten en door studenten!

Het klinkt zo makkelijk: we ontwikkelen een digitale module om een practicum te ondersteunen. Toch is dit een behoorlijk tijdrovend proces! We starten met een inventarisatie van de wensen van de docenten en studenten ten aanzien van het huidige onderwijs. Meestal is er al een bepaalde wens voor het huidige practicum. Deze wens zetten we gezamenlijk om naar een concreet plan voor verandering. Op basis van dit plan starten we met de ontwikkeling van een LabBuddy-module. En hoewel het ‘bouwen’ van een dergelijke module qua handelingen inderdaad niet zo moeilijk is, is het wel een hele tijdrovende klus. Het is namelijk niet een kwestie van simpelweg de papieren handleiding kopiëren naar LabBuddy. Je moet goed nadenken over hoe en waar je welke informatie het beste kunt aanbieden, vragen ontwikkelen zodat studenten zich actief kunnen voorbereiden op het practicum en geautomatiseerde feedback programmeren om de studenten te helpen hun onderzoeksontwerp op de juiste manier vorm te geven. Dit alles maakt dat je al snel een maand of drie verder bent voordat een module daadwerkelijk ‘staat’.  

In het afgelopen jaar hebben we LabBuddy-modules ontwikkeld voor zes verschillende practica, verspreid over alle jaarlagen van de bachelor. Hieronder kun je zien hoe de ontwikkeling van een LabBuddy-module in zijn werk gaat en vooral: op welke manier we jullie input als studenten hierin meenemen. 

Schematische weergave van het ontwikkelproces van een LabBuddy-module
Ontwikkelproces van een LabBuddy-module. Ook de ontwikkeling van andere onderwijsmaterialen of -onderdelen volgen eenzelfde proces. Iconen gemaakt door Freepik van www.flaticon.com.

Naast dat we jullie feedback en input gebruiken voor de ontwikkeling en verfijning van LabBuddy-modules, is het ook mogelijk om als student-ontwikkelaar direct bij te dragen aan de ontwikkeling van een module. Zo hebben Wytze den Toom en Lieke Steijvers als onderdeel van hun HP-traject een cruciale rol gehad in de ontwikkeling van de twee modules voor de BMW1-cursus Moleculen. Op deze manier worden de LabBuddy-modules niet alleen voor jullie ontwikkeld, maar ook door jullie! Ook kunnen we altijd vrijwilligers gebruiken om de modules te testen voordat ze daadwerkelijk ingezet worden binnen een cursus.

Lijkt het jou ook leuk om op een van deze manieren bij te dragen aan de implementatie van LabBuddy binnen de opleiding? Neem dan contact met me op via j.j.geerling@umcutrecht.nl!

Ik heb met deze opdracht geleerd hoe het is om aan de andere kant van het onderwijs te staan. Ik begrijp nu hoe veel tijd hier in gaat zitten.
Lieke Steijvers
Student-ontwikkelaar

In het afgelopen jaar hebben we LabBuddy-modules ontwikkeld voor zes verschillende practica, verspreid over alle jaarlagen van de bachelor. Deze modules variëren erg qua insteek: sommige modules bestaan uit slechts een of twee experimenten, terwijl de module van bijvoorbeeld Onderzoeksmethoden juist heel veel experimenten bevat. In de module van Genoom hebben we niet alleen (geheel vernieuwde) practicum-experimenten opgenomen, maar worden ook de gedachtenexperimenten uit de p53-werkgorepen ondersteund met behulp van LabBuddy. Sommige modules zijn in het Engels opgebouwd (Hormones & Homeostasis en Early Life Events), terwijl anderen ‘gewoon’ in het Nederlands worden aangeboden. Het gebruik van LabBuddy wordt hiermee specifiek afgestemd op elke cursus.

Wat alle modules gemeen hebben is dat ze tot nu toe erg goed ontvangen zijn. Veel van jullie geven aan dat het ‘bouwen’ van een workflow voor hun onderzoek helpt om een goed overzicht van de experimenten te krijgen én te behouden. Jullie vinden het fijn om door LabBuddy gestimuleerd te worden om vooraf na te denken waneer en waarom je bepaalde stappen moet nemen en geven aan dat jullie hierdoor eenmaal op de labzaal beter weten wat jullie aan het doen zijn. Zeker dit laatste is met de beperkte tijd op het lab vanwege de COVID-maatregelen erg waardevol gebleken! Ook de functionaliteiten in de ‘praktijk’-modus, zoals het kunnen afvinken van de stappen en het gebruik van timers, wordt door veel van jullie gewaardeerd.

Ook docenten zijn tevreden met de implementatie van LabBuddy in hun cursus. Zo merkten een aantal docenten dat er meer rust heerst op de labzaal en dat veel studenten (meer) zelfstandig aan de slag kunnen gaan met de experimenten. Het feit dat zowel studenten als docenten enthousiast zijn maakt mij uiteraard een hele blije ontwikkelaar!

In mei wordt de LabBuddy-module voor het practicum van Hormones & Homeostasis voor de tweede keer ingezet. Deze module hebben we (uiteraard) verfijnd op basis van de studenten- en docentenfeedback van vorig jaar. Tot aan de zomer staan er vooralsnog even geen nieuwe modules meer op de planning. Dit maakt dat ik de tijd kan nemen om rustig te reflecteren op het afgelopen jaar: wat ging er goed en wat kan beter? Hoe kunnen we bepaalde processen verder stroomlijnen? En wat zijn de eerstvolgende projecten die we op kunnen pakken?

Ik ga in elk geval aan de slag met de doorontwikkeling van de huidige modules: op basis van de feedback die door zowel studenten als docenten is gegeven ga ik de modules verder aanvullen en verfijnen. Daarnaast zullen we voor de cursus Moleculen in het nieuwe collegejaar nog een derde module gaan ontwikkelen, waarbij het natuurlijk heel belangrijk is dat deze goed aansluit op de andere twee modules die we al binnen deze cursus inzetten! Tot slot wil ik graag een manier bedenken waarop we de implementatie van een LabBuddy-module binnen een cursus op een standaard manier kunnen gaan evalueren. Op basis daarvan hoop ik te kunnen onderzoeken op welke manier LabBuddy bijdraagt aan de ontwikkeling van jullie onderzoeksvaardigheden, zodat we het practicum- en overig onderzoeksgedreven onderwijs in de toekomst nóg beter vorm kunnen geven.

Overzicht van de ontwikkelde LabBuddy-modules
Overzicht van de modules die in het afgelopen jaar zijn ontwikkeld. Iconen zijn gemaakt door Freepik van www.flaticon.com.

Ik kijk er naar uit om, voor en vooral ook mét jullie, nog heel veel mooie dingen binnen BMW neer te gaan zetten!

In de periode 2021-2022 zullen we de kwaliteitsgelden niet alleen inzetten voor het thema ‘Onderzoeksvaardigheden’, maar gaan we jullie in bredere zin intensiever begeleiding in jullie professionele ontwikkeling. In de tweede editie van de BMW-nieuwsbrief hebben we al verteld wat onze plannen hiervoor zijn. Intussen hebben we ook op dit vlak niet stilgezeten, dus hou de nieuwsbrief in de gaten voor meer updates over de inzet van de kwaliteitsgelden binnen BMW!